Kwestię „legalnych” podsłuchów określa art. 237 (Kodeks postępowania karnego dalej „k.p.k.”), który stanowi, że po wszczęciu postępowania sąd na wniosek prokuratora może zarządzić kontrolę i utrwalanie treści rozmów telefonicznych w celu wykrycia i uzyskania dowodów dla toczącego się postępowania lub zapobieżenia popełnieniu nowego przestępstwa.

W przypadkach niecierpiących zwłoki kontrolę i utrwalanie treści rozmów telefonicznych może zarządzić prokurator. Legalność i zasadność tej decyzji ostatecznie weryfikuje Sąd.

Wobec powyższego wiemy już kto może stosować „legalny” podsłuch. Pozostaje odpowiedź na pytanie, kiedy taka kontrola może być stosowana?

Zasadą było – a już nie jest, że kontrola była stosowana tylko w przypadku najpoważniejszych przestępstw, np. zabójstwo, wymuszenie okupu itp. Wiązało się to z konstytucyjną wartością, jako jest swoboda i tajemnica komunikowania się (art. 49 Konstytucji).

Obecnie kontrola ta może być stosowana również w przypadku podrabiana lub przerabiania faktur lub używania faktur podrobionych lub przerobionych, składania fałszywych zeznań, fałszywego oskarżenia innej osoby, tworzenie fałszywych dowodów i w wiele innych sytuacjach (patrz art. 273 § 3 k.p.k.). Jeśli do tego dodamy, że tego typu kontrola może być stosowana również w celu ujawnienia mienia zagrożonego przepadkiem (art. 273 § 3a k.p.k.), a także wobec osób innych niż osoba podejrzana (a więc osoba, co do której nie zostało jeszcze wydane postanowienie o przedstawieniu zarzutów), tj. pokrzywdzonego, czy też innej osoby, z którą może się kontaktować oskarżony albo która może mieć związek ze sprawcą lub z grożącym przestępstwem (art. 273 § 4 k.p.k.) to można sformułować tezę, że każdy może być podsłuchiwany.

W tym miejscu warto zwrócić uwagę na fakt, że kontrola ta będzie obejmowała pośrednio również osoby, które prowadzą rozmowę z osobą, która ma założony podsłuch. Co więcej prokurator może wykorzystać tak uzyskany dowód przeciwko innym – niż kontrolowane – osobom (art. 237a k.p.k.). 

Reasumując, jak mówi stare przysłowie – MILCZENIE JEST ZŁOTEM.

Adwokat Jarosław Cmok, świadczy pomoc prawną na terenie woj. śląskiego, w szczególności: Katowic, Gliwic, Pilchowic, Knurowa, Zabrza, Rybnika.

Autor: Adwokat Jarosław Cmok